Handschrift
Latijn

Ms. 154 - Hugo de Sancto Victore super Dyonisium de celesti ierarchia. Questiones hereticorum contra catholicos. Ca...

13de - 14de eeuw
13de - 14de eeuw (1199)

Ms. 154 - Hugo de Sancto Victore super Dyonisium de celesti ierarchia. Questiones hereticorum contra catholicos. Ca...

13de - 14de eeuw
13de - 14de eeuw (1199)
Bevat
  • Onderdeel Ms. 154 - Ierarchia sancti Dyonisii [titel explicit]
    Hugo de Sancto Victore CRSA
    Auteur
    Hugo de Sancto Victore CRSA
    Collatie
    ff. 1r-57v
    Annotatie inhoud
    Inc. (f. 1r): 'De differentia mundane ierarchie et diuine et demonstrationibus earum. Iudei signa querunt et Greci sapientiam. Fuit enim quedam sapientia'; expl. (f. 57v): 'exponendum suscepi in quo sapientia transcendit sanctitas condescendit'
    Personen
    Hugo de Sancto Victore CRSA (1096 - 1141), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Obiectiones hereticorum contra catholicos qui mentiuntur animam perire cum corpore…
    Collatie
    ff. 58r-67r
    Annotatie inhoud
    Belangrijkste rubrieken: f. 58r: 'Obiectiones hereticorum contra catholicos qui mentiuntur animam perire cum corpore peruente', 'Quod post mortem corporis anima uiuat'; f. 58v: 'Contra hereticos qui mentiuntur animam transire de corpore in corus', 'Contra illos qui dicunt quod omnis anima saluatur', 'Contra illos qui dicunt nichil fieri ex anima et corpore', 'Contra illos qui dicunt quod anima infunditur pluribus corporibus successiue'; f. 59r: 'Contra illos qui dicunt quod plures anime sunt in quolibet hominem', 'Item si dicunt heretici quod una sit principalis sic contra'; f. 59v: 'Item si dicant contra gratia proprietatum sic contra', 'Item si dicant quod una est in cerebro sic contra', 'Item contra illos qui dicunt plures animas esse in uno corpore', 'Contra illos qui dicunt quod omnis anima uagatur de corpore in copore', 'Contra illos qui dicunt quod anime sunt demones'; f. 64v: 'Item contra illos qui dicunt legem ueteris testamenti peccatum esse'; f. 65r: 'Item contra illos qui dicunt legem esse maledictum', Inc. (f. 58r): 'Sunt quidam qui dicunt et astruunt animam finiri cum corpore. Ad confirmationem autem erroris sui inducunt illud: Salomon in Ecclesiaste: Dixi in corde meo de filiis hominum ut reprobaret eos Deus...'; expl. (f. 67r): 'sine gratia percipit et preuaricatores constituit'
  • Onderdeel Ms. 154 - Apologetisch traktaat
    Collatie
    ff. 67r-111r
    Annotatie inhoud
    Bevat inhoudstafel met 78 hoofdstukken (ff. 67v-68r). Belangrijkste rubrieken: f. 68r: 'Probitio quod nouum et uetus testamenti recipiendum'; f. 70v: 'Quod lex ueteris testamenti sancta est', 'Quod sacrificium ueteris testamenti abolendum sit'; f. 71v: 'Contra illos qui dicunt alium esse deum ueteris testamenti et alium noui testamenti'; f. 72r: 'Contra illos qui dicunt quod deus non creauit celum neque terram neque ceteras creaturas attribuentes dyabolo creationis honorem'; f. 73r: 'Contra illos qui dicunt dyabolum non esse reatum sed deo coeternum', 'Contra illos qui mentiuntur plures esse deos'; f. 73v: 'Contra illos qui dicunt dyabolum esse principium mundi et mundane machine'; f. 75v: 'Contra eos qui dicunt deum ueteris testamenti auctor esse rapine'; f. 76r: 'Contra eos qui dicunt ueteris testamenti crudelitatis arguunt cum scriptam sit ...'; f. 77r: 'Contra illos qui dicunt patrem et filium et spiritum sanctum unam et eandem esse personam'; f. 78r: 'Quod alia sit persona patris alia filii alia spiritu sancti'; f. 78v: 'Quod una persona sit Deus', 'Quod filius sit deus', 'Quod spiritus sanctus sit deus', 'Quod pater a nullo est factus nec creatus nec genitus'; f. 79r: 'Quod filius dei sit a patre et non a se', 'Quod spiritus sanctus a patre filioque procedat', 'Contra illos qui dicunt Christum Ihesum non esse filium Dei'; f. 79v: 'Contra illos qui dicunt Christum non esse verum hominem', 'Probo quod Christus est verus homo'; f. 80r: 'Contra illos qui mentiuntur Christum Dei filium per adoptionem'; f. 80v: 'Contra illos qui dicunt Christum non manducasse, non bibisse'; f. 81v: 'Quod Christus natus est de spiritus nec tamen est filius eius', 'Quod Christus de uirgine natus est'; f. 82r: 'De incarnatione passione et resurrectione et ascensione Christi'; f. 82v: 'Quod Christus descendit ad inferos', 'Quod Christus ascendit in celum et sedit ad dexteram patris', 'De resurrectione generali', 'Quod spiritus sanctus est donum Dei'; f. 83r: 'Quod spiritus sanctus sit unctio', 'Quod spiritus sanctus donaretur in baptismo et manuum impositione', 'De resurrectione carnis'; f. 84r: 'Quomodo resurrectio carnis esse probatur'; f. 84v: 'Oppositiones hereticorum de resurrectione'; f. 85r: 'Quod Christus caput est et pastor ecclesie et ecclesia corporis Christi'; f. 85v: 'Quod una sit ecclesia catholica', 'Quod materialem ecclesiam sit neccessaria'; f. 86r: 'Que sint columpne ecclesie'; f. 86v: 'Contra illos qui dicunt oblationes offerentibus non conferre'; f. 87v: 'De remissione peccatorum'; f. 88r: 'De uita eterna', 'Contra illos qui doli et malignitatis et fraudis arguunt deum ueteris testamenti quod dixit in Exo. Moysi: Vade ad Pharaonem et dic ei ut dimittat...'; f. 89r: 'Contra illos qui mentiuntur deum ueteris testamenti fornicatoris actorem...'; f. 89v: 'Contra illos qui male sentiunt de baptismo'; f. 90r: 'Quare baptizatus est Christus', 'Qualis est baptismus', 'Quod omnes etas admitti debeat ad baptismum', 'De modis baptismi', 'Quod fides ecclesie sine [...]orum sufficiat per nullus ad baptismum'; f. 90v: 'Quod paruuli autem baptismum peccato originali tenentur', 'Quod ministrorum malicia sacramento non obsit', 'Quod a quocumque quis baptizetur baptizatus est deo...'; f. 91r: 'Contra illos qui male sentiunt de poenitentia', 'De causa poenitencie', 'De effectu poenitencie', 'Quod tria sunt necessaria in poenitentia'; f. 91v: 'Quod non sufficiat soli deo confiteri sed etiam sacerdoti', 'Solutio ad obiectionem heretici dicentis poenitentiam non esse necessariam', 'Qualiter agi debeat poenitentiam'; f. 92r: 'Quod nullius poenitentie remedium denegetur'; 'Contra illos qui male sentiunt de eucharistia', 'De causa eucharistie', 'De effectu eucharistie'; f. 92v: 'Quare datur eucharistia sub specie panis et uini', 'Quod hoc sacramentum prefiguratum fuit', 'Quod necessarie sit crebre [fide] hoc sacramentum', 'Quod in cena hoc sacramentum instituit', 'Quod hoc sacramentum fiat ministerio sacerdotum'; f. 93r: 'Quod panis in carnem et uinum in sanguinem Christi transsubstantiatur', 'Quod hoc sacramento non obsit malicia nec [uirtum] augeat sacerdotis', 'Quod per peccatorem offerri possit hoc sacrificium', 'Contra illos qui dicunt quod quibus scientiis et laicus habet [...] et officium sacerdotis'; f. 94v: 'Contra illos qui male sentiunt de orationibus'; f. 95r: 'Quod mortui orent pro viuis'; f. 95v: 'Quod viui orent pro mortuis', 'Contra eos qui reprobant tantum ecclesie et laudes diuinas a clericis decantantas'; f. 96r: 'De concordia noui et ueteris testamenti'; f. 96v: 'De coniugio', 'Quod coniugium habendum sit ratione probatur', 'Quod coniugium non debeat seperari'; f. 97r: 'Quod coniugium sanctum sit et bonum auctoritate simul et ratione probatur', 'Solutio ad obiectiones hereticorum de coniugio', 'De iure iurando'; f. 97v: 'Vtrum iurare sit preceptum et non iurare prohibicio'; f. 98r: 'Vtrum iurare preceptum et non iurare consilium', 'Vtrum iurare sit permissio et non iurare prohibitio'; f. 98v: 'Quod iurare permissum est multis de causis', 'Quod pro confirmationem sit iurare permissum', 'Pro confirmationem pacis sit iurare permissum', 'Quod ad confirmationem [...] sit iurare permissum', 'Quod ad confirmationem promissionis sit iurare permissum'; f. 99v: 'Quod Paulus iurat ad faciendam fidem', 'Quod Deus pater iurauit', 'Quod angelus iurauit', 'Quare iuramentum restringitur ad nominum Dei', 'Quare per creaturam iurare non licet', 'Quare scripture super iuramento non discordant'; f. 100r: 'Quare intelligendus sit quod dicitur sit sermo noster est est non non', 'De obedientia', 'Quid sit obedientia', 'Quos sint species obedientie'; f. 100v: 'Quod quatuor sunt qui ueram obedientiam comitantur', 'Quae sunt causae obedientiae', 'Quis finis sit obedientie', 'Cui debeatur obedientia'; f. 101v: 'De qualitate obedientie', 'Ostenso quod prelatis obedientia debeatur...', 'Quod autem ecclesia militans ad instar celestis curie dispnita sit videtur posse probari'; f. 102r: 'Quod autem in celesti curia alii aliis...', 'Quomodo in ecclesia romana per ceceris pastoralis dignitas habentur', 'Quod omnis alii prelati et populus domini summo pontifici debeant esse subiecti'; f. 103v: 'Quod prelatorum sit ecclesiastica ordinare', 'Quod ab aliis ad alios successiue transeat dignitas pastoralis', 'Quod principes [...] pontificum habeant explorare consilium', 'Quod omnis causa et negocium possit et debeat pro sacerdotes transminari'; f. 104r: 'Quod in causa difficili ad summum pontificem liceat appellari', Inc. prol. (f. 67r): 'Tabescere me fecit zelus meus ex eo quod doli perficiunt inimici. Video enim inimicis oculis'; inc. (f. 68r): 'Contra illos qui nouum et non uetus testamentum recipiunt'; expl. (f.111r): 'docturi erant aliquatenus remansisse'
  • Onderdeel Ms. 154 - Contra Manicheos qui Patareni uocantur [titel incipit]
    [Anoniem]
    Auteur
    [Anoniem]
    Collatie
    ff. 111v-122r
    Annotatie inhoud
    Inc. prol. (f. 111v): 'Vergente ad occiduum mundo et instantibus periculosis temporibus'; Inc. (f. 111v): 'Vt Patarenis per hoc opusculum uia luceat resistendi opponentium'; expl. (122r): 'Qui manducat meam carnem et bibit meum sanguinem habet uitam eternam'
    Personen
    [Anoniem], auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Preken
    Collatie
    ff. 122r-124v
    Annotatie inhoud
    Inc. preek 1 (f. 122r): 'Ivstum deduxit Dominus per vias rectas... Solent sapien[tes] sibi impensa recolere in laudem et gloriam'; expl. (f. 122v): 'afflictus est dampno corporis uel temporalis sic exponit glossa'. Inc. preek 2 (f. 123r): 'Nisi quis renunciauerit omnibus quae possidet... Hec non fuit prima doctrina in scola ipsius veritatis'; expl. (f. 123v): 'et de paciem fue uirtute concelebratur [...]'. Inc. preek 3 (f. 123v): 'Indurescunt et tibi non credat'; expl. (f. 123v): 'apostolorum et in simbolum Nicene synodum et in simbolum Anastasii'. Inc. preek 4: 'Ihesum qui crucifixus est quaeritia non est'; expl. (f. 124v): 'latera eius Dominum infans est ne forte', Preken door verschillende handen toegevoegd op lege folio's
  • Onderdeel Ms. 154 - Casus constitutionum Clementis Pape quinti quibus quis incurrit ipso facto…
    Berengarius Fredoli
    Auteur
    Berengarius Fredoli
    Collatie
    ff. 125r-131v
    Annotatie inhoud
    Inc. (f. 125r): '`Berengarius´ misericordia diuina Bituricensis episcopus... Quoniam excommunicatos non uitare'; expl. (f. 130v): 'et Clementinis per eundem hodie', Deze tekst wordt gevolgd door aanvulling: inc. (f. 130v): 'Notandum quod primum casus qui superius poniti sunt extracti'; expl. (f. 131v): 'ipso facto excommunicationis sententiam incurrunt. Ibidem [...] ex eo. Expliciunt casus constitutionem Clementis Pape quinti quibus quis incidit ipso facto sententiam excommunicationis'
    Personen
    Berengarius Fredoli (ca. 1250 - 1323), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Epistula pro articulis condempnatis Parisius [titel incipit]
    Stephanus Temperius
    Auteur
    Stephanus Temperius
    Collatie
    ff. 131v-135r
    Annotatie inhoud
    Inc. prol. (f. 131v): 'Uniuersis presentes litteras inspecturis Stephanus'; inc. (f. 132r): 'Quod Deus non est trinus et vnus quoniam Trinitas non stat cum summa simplicitate'; expl. (f. 135r): 'quod nusquam sunt secundum substantiam', Bevat 216 articuli
    Personen
    Stephanus Temperius (ca. 1210 - 1279), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Errores Aristotelis commentatoris Auerroys et Auicenne [titel incipit]
    Aegidius Romanus OESA
    Auteur
    Aegidius Romanus OESA
    Collatie
    ff. 135r-135v
    Annotatie inhoud
    Inc. (f. 135r): 'Omnes errores quos posuit Aristotiles in summa sunt isti videlicet'; expl. (f. 135v): 'ymaginaciones solam interficere hominem', De toewijzing aan Egidius van Rome staat ter discussie
    Personen
    Aegidius Romanus OESA (ca. 1243 - 1316), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Concordantie super quatuor libros Sententiarum [titel incipit]
    Matthaeus de Aquasparta OFM
    Auteur
    Matthaeus de Aquasparta OFM
    Collatie
    ff. 135v-144v
    Annotatie inhoud
    Inc. (f. 135v): 'Absoluere aliquem ab aliquo non debet quis'; expl. (f. 144v): 'Ypostasis significatio primo libro distinctione XXVIa.a'
    Personen
    Matthaeus de Aquasparta OFM (1237 - 1302), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - De medicina anime
    Hugo de Folieto OPraem
    Auteur
    Hugo de Folieto OPraem
    Collatie
    ff. 144v-150v
    Annotatie inhoud
    Inc. prol. (f. 144v): 'Cogis me frater carissime ut ea quae de medicina anime ad Iohannem medicum scribere inceperam'; inc. (f. 144v): 'Homo microcosmus id est minor mundus'; expl. (f. 150v): 'hec de medicina anime dicta sufficiant quoad presens'
    Personen
    Hugo de Folieto OPraem (ca. 1100 - 1174), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Index Sententieën
    Collatie
    ff. 150v-154r
    Annotatie inhoud
    Index Sententieën op alfabetische volgorde. Inc. (f. 150v): 'Alienum est omne quidquid'; expl. (f. 154r): 'Zelari autem hominibus uiciosum est'
  • Onderdeel Ms. 154 - Sentencie diuersorum philosophorum collecte seu ludibria philosophorum [titel…
    Caecilius Balbus Ps.
    Auteur
    Caecilius Balbus Ps.
    Collatie
    ff. 154r-156r
    Annotatie inhoud
    Inc. (f. 154r): 'Cum quidam stultus diceret audiente Pytagora malle se cum mulieribus esse'; expl. (f. 156r): 'Cum falso laudas tunc o amice notes'
    Personen
    Ps.- Caecilius Balbus, auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - Defloracio philosophye magistri Guillelmi [titel incipit]
    Guillelmus de Conchis
    Auteur
    Guillelmus de Conchis
    Collatie
    ff. 156r-157v
    Annotatie inhoud
    De Defloratio is een korte versie van de Dragmaticon, Inc. (f. 156r): 'Verba non faciunt hereticum sed defensio similitudo orationis'; expl. (f. 157v): 'rigor durat et alia multa etc.'
    Personen
    Guillelmus de Conchis (1080 - ca. 1154), auteur
  • Onderdeel Ms. 154 - De casibus in absolutionibus superioribus reseruatis
    Collatie
    ff. 157v-164v
    Annotatie inhoud
    Inc. (f. 157v): 'Quoniam ignorancia que cunctorum mater errorum'; expl. (f. 164v): 'si graue delictum sit maiori recitandum. Est quartus casus confessio dimidiata', Folio 157v: 'Ideo ego frater G. monachus [...] Sancte Marie Cysterciensis ordinis'
  • Onderdeel Ms. 154 - Summa Raymundi de casibus abreuiata [titel incipit]
    Monaldus de Iustinopoli OFM
    Auteur
    Monaldus de Iustinopoli OFM
    Collatie
    ff. 164v-177v
    Annotatie inhoud
    Inc. prol. (f. 164v): 'Quoniam non nullos video'; inc. (f. 165r): 'Symonia est studiosa uoluncas vendendi uel emendi aliquid spirituale uel annexum spirituale'; expl. (f. 177v): 'nuptias benedicere presumpsit ab officio et beneficio suspendatur'
    Personen
    Monaldus de Iustinopoli OFM (gest. ca. 1285), auteur
Titel
Ms. 154 - Hugo de Sancto Victore super Dyonisium de celesti ierarchia. Questiones hereticorum contra catholicos. Casus excommunicationes. Articuli Parisius condempnati. Et errores Aristotilis. Commentatoris et Auicenne. Ludibria philosophorum. Defloratio philosophie. Casus superioribus reseruati cum aliis tractatibus [titel fenestra]
Auteur
Hugo de Sancto Victore CRSA 1096 - 1141 Berengarius Fredoli ca. 1250 - 1323 Stephanus Temperius ca. 1210 - 1279 Aegidius Romanus OESA ca. 1243 - 1316 Matthaeus de Aquasparta OFM 1237 - 1302 Hugo de Folieto OPraem ca. 1100 - 1174 Caecilius Balbus Ps. Guillelmus de Conchis 1080 - ca. 1154 Monaldus de Iustinopoli OFM gest. ca. 1285-
Taal
Latijn
Datum
13de - 14de eeuw
Datering (handschrift)
13de - 14de eeuw (1199)
Collatie
Perkament, ii + 178 ff. + iii : ill.; 26 x 18 cm
Annotatie inhoud
Convoluut
Foliëring van 1 tot 177, met tweemaal f. 59 (nu f. 59 en f. 59bis)
Voorste twee schutbladen bevatten 13de-eeuws fragment van Petrus Lombardus, Commentarium in Psalmos: Ps. 44:16 - Ps. 48:8. Achterste twee schutbladen bevatten 12de-eeuws fragment uit een prekenbundel: inc.: 'archa Abraham exordium supersit. Si quis autem querit quare eadem circumcisio data sit'; expl.: 'quia uinculo origin[...] [...]batitur asstricti dicente psalmista [...] in iniquitatibus conceptus sum et indelic[...]'
Vormelijk aspect
lombarden|Q28670094, gedecoreerde initialen|Q63872683
Band
Moderne band, fenestra (nu op voorste dekblad bevestigd)
Eigendomsmerk
Cisterciënzerabdij Ter Doest (S.O.Cist.), Cisterciënzerabdij Ten Duinen (S.O.Cist.)
Bibliografie
De Poorter, A., Catalogue des manuscrits de la bibliothèque publique de la ville de Bruges (Catalogue général des manuscrits des bibliothèques de Belgique 2), Gembloux: Duculot, 1934, p. 197-203
Isaac, M.T., Les livres manuscrits de l'Abbaye des Dunes d'après le catalogue du XVIIe siècle (Livre - Idées - Société 4), Verviers: Gason, 1984, p. 121, 182-183, 185, 199, 203, 222, 325, 391-392, 394, 397, 407, 420, 428-429
van Belleghem, Doenja (ed.), De Duinenhandschriften : over de manuscripten van de cisterciënzerabdij Ten Duinen in het Grootseminarie Brugge en de Openbare bibliotheek Brugge, Brugge: Openbare Bibliotheek, 2016
Bibliografische annotatie
Microfilm beschikbaar op aanvraag
Tentoonstelling
Mmmonk: Middeleeuwse Monastieke Manuscripten - Open - Netwerk - Kennis, https://mmmonk.be/